فیلم به عنوان یکی از رسانههای ارتباطی جمعی، جایگاهی دشوار و مبهم دارد. سینما در اواخر قرن نوزدهم به وجود آمد. این هنر در چارچوبهای اجتماعی موجود ثبت شد. مواردی مانند مصرف انبوه عمومی محتوا و خرید بلیط حضور به جای خرید خودِ محتوا، فیلم را از نظر نهادی با فرمهای رسانهای قدیمیتر مانند روزنامه …
ادامه ی نوشته فیلم به عنوان فرهنگ
فضا در نگارگری ایرانی
فضا در نگارگری ایرانی، اساساً دوبعدی، تزیینی و فرازمانی تعریف میشود و بهکلی از منطق پرسپکتیو خطی و قوانین طبیعی فاصله میگیرد. در این فضا، هنرمند از دیدگاه «نیمافکن از بالا» بهره میبرد تا همزمان جلو و عقب، بالا و پایین یک صحنه را به نمایش بگذارد؛ بهگونهای که کوههای دور در لبهٔ بوم، با …
ادامه ی نوشته فضا در نگارگری ایرانی
فیلم به عنوان صنعت
سینما در ابتدا به عنوان یک نوآوری و سرگرمی طبقه کارگر تأسیس شد. در آن زمان با مراکز تفریحی ارزانقیمت، نمایشهای چادری سیار و بعدها با نمایشهای وادویل (vaudeville) و صحنههای محبوب در رقابت بود. بسیاری از فناوریهای سینما را باید در نظر گرفت. اینها نه تنها در معنای مکانیکی یا فیزیکی مانند دوربینهای فیلمبرداری، …
ادامه ی نوشته فیلم به عنوان صنعت
بهجت صدر ، نخستین بانوی نقاش نوگرا
در نوزدهم مرداد ماه سال ۱۳۸۸، پیکر بهجت صدر را پس از مرگش در سن ۸۵ سالگی، در گورستان پرلاشز فرانسه به آتش کشیدند و همانطور که خودش خواسته بود، به خاک نسپردند. او مزار و سنگ قبری ندارد تا بر سر آن بروند، گل و یادگاری بگذارند، عکس بگیرند و نمایش بدهند. آرزو داشت …
ادامه ی نوشته بهجت صدر ، نخستین بانوی نقاش نوگرا
تئاتر و بقا در عصر متاورس
در روزگاری که تصاویر دیجیتال و واقعیتهای مجازی همهجا را فتح کردهاند، تئاتر تنها هنری است که اصالتِ حضور زنده را حفظ کرده است. منتقدان نشریه تخصصی استیج معتقدند هیچ عینک واقعیت مجازی یا سینمای پیشرفتهای نمیتواند جایگزین انرژی زنده صحنه نمایش شود. در تئاتر، مخاطب و بازیگر در یک زمان و مکان مشترک و …
ادامه ی نوشته تئاتر و بقا در عصر متاورس
سینمای مستقل در محاصره الگوریتمها
صنعت سینما با ظهور پلتفرمهای بزرگ استریم و الگوریتمهای هوش مصنوعی، وارد نبردی نابرابر و حیاتی برای حفظ اصالت هنری خود شده است. مجله اقتصادی و هنری ورایتی در گزارش سالانه خود هشدار میدهد که تهیه کنندگان بزرگ برای کاهش ریسک مالی، به سراغ فرمولهای ریاضی رفتهاند. این الگوریتمها بر اساس دیتای میلیونها کاربر تعیین …
ادامه ی نوشته سینمای مستقل در محاصره الگوریتمها
چرا به قصه نیاز داریم؟
انسان موجودی قصهگو است و بدون روایت، جهان برای او به محیطی کاتورهای، هولناک و فاقد هرگونه معنا تبدیل میشود. پژوهشهای بینرشتهای در نشریه روانشناسی امروز نشان میدهند که ذهن ما برای بقا، دادههای پراکنده زندگی را در قالب داستان فرمولبندی میکند (بیکر ۲۰۲۵، ۱۴۳). ما رنجها، شکستها و پیروزیهایمان را به شکل یک پیرنگ …
ادامه ی نوشته چرا به قصه نیاز داریم؟
هوش مصنوعی و مرزهای خلاقیت
ورود ابزارهای هوش مصنوعی به عرصه خلق هنری، یکی از بزرگترین چالشهای فلسفی و اندیشهای قرن بیست و یکم را در دنیای هنر رقم زده است. مجله بررسیهای تکنولوژیکی دانشگاه امآیتی در مقالات اخیر خود این پرسش بنیادی را مطرح میکند که آیا ماشین میتواند خلاق باشد؟ (برایان ۲۰۲۵، ۷۲). الگوریتمها اکنون با تحلیل میلیونها …
ادامه ی نوشته هوش مصنوعی و مرزهای خلاقیت
هنر ویرانگر: تضاد زیبایی و حقیقت
برای قرنها تودهها گمان میکردند وظیفه اصلی هنر، بازآفرینی زیبایی، ایجاد آرامش روانی و تسکین بخشیدن به روح انسان است. اما با ظهور مدرنیسم، فیلسوفان نشریه بررسیهای زیباییشناسی این فرض کلاسیک را به طور کامل به چالش کشیدند و واژگون کردند (رولندز ۲۰۲۴، ۳۴). هنر اصیل نه تنها قرار نیست مخدر باشد، بلکه وظیفهاش برآشفتن …
ادامه ی نوشته هنر ویرانگر: تضاد زیبایی و حقیقت
عصر ایجاز: رمان در محاصره متنهای کوتاه
شتاب سرسامآور زندگی معاصر و سلطه بیچونوچرای شبکههای اجتماعی، شیوه مصرف متن و روایت را به طور بنیادی تغییر داده است. گزارشهای سالانه نشریه ادبی ناشران هفتگی نشان میدهد که تمایل مخاطبان به رمانهای چندجلدی کلاسیک به شدت کاهش یافته است (جونز ۲۰۲۵، ۱۴). انسان امروز غرق در حبابهای اطلاعاتی کوتاه و پیامهای چندکلمهای شده …
ادامه ی نوشته عصر ایجاز: رمان در محاصره متنهای کوتاه